01

Po co retencja i jak długo trwa?

Po zakończeniu aktywnego leczenia zęby mogą ponownie zmieniać położenie. Zmiany zachodzą także z wiekiem. Retencja służy utrzymaniu osiągniętego ustawienia, a nie dalszemu prostowaniu zębów. Często jest potrzebna przez całe życie.

  • Retencję rozpoczyna się po zakończeniu aktywnego leczenia, także leczenia nakładkami.
  • Godziny noszenia i termin przejścia na noszenie nocne ustala ortodonta. Nie ma jednego schematu dla wszystkich.
  • Dobry wygląd zębów nie oznacza, że można samodzielnie odstawić retainer.
02

Retainer stały: drut przyklejony od wewnątrz

Cienki drut jest przyklejony do wewnętrznych powierzchni kilku zębów, w górnym lub dolnym łuku. Pozostaje w ustach podczas jedzenia, snu i mycia. Pacjent go nie wyjmuje.

  • Działa na zęby, do których jest przymocowany; nie oznacza automatycznie zabezpieczenia całego łuku.
  • Nie odginaj drutu ani nie podważaj mocowań. Unikaj nagryzania bardzo twardych produktów, które mogą go uszkodzić.
  • Wymaga starannej higieny i kontroli, nawet jeśli nic nie boli.
03

Przezroczysta szyna retencyjna

Indywidualnie dopasowana szyna z tworzywa obejmuje zęby. Przypomina nakładkę leczniczą, ale jej zadaniem jest utrzymanie pozycji zębów. Otrzymujesz ją na jeden lub oba łuki zgodnie z planem.

  • Noś ją w godzinach zaleconych przez ortodontę — czasem początkowo także w dzień, później w nocy.
  • Zdejmuj do posiłków i napojów innych niż zwykła chłodna woda.
  • Zakładaj na oczyszczone zęby. Sposób zakładania i zdejmowania przećwicz podczas odbioru.
04

Płytka Hawleya: akryl i drut

To wyjmowany retainer z akrylową częścią dopasowaną do podniebienia lub okolicy za dolnymi zębami oraz elementami drucianymi. Drut jest widoczny od przodu. Konstrukcja różni się od przezroczystej szyny.

  • Przestrzegaj indywidualnego harmonogramu noszenia.
  • Zasady zdejmowania do jedzenia i picia potwierdź podczas wydania płytki.
  • Nie wyginaj drutów ani klamer; ewentualne dopasowanie wykonuje lekarz.
05

Czy można mieć dwa rodzaje retencji?

Tak. Ortodonta może zalecić retainer stały oraz wyjmowany. Przyklejony drut nie zwalnia wtedy z noszenia szyny lub płytki. Rozwiązania mogą być też różne dla górnego i dolnego łuku. Warto zapisać osobne zalecenia dla każdego retainera.

06

Jak czyścić retainer wyjmowany?

Czyść go codziennie, poza jamą ustną. Sposób pielęgnacji musi być odpowiedni do materiału, z którego wykonano aparat.

  • Po wyjęciu opłucz chłodną lub letnią wodą. Gorąca woda może odkształcić tworzywo.
  • Używaj osobnej miękkiej szczoteczki i preparatu przeznaczonego do danego rodzaju retainera. Dokładnie spłucz.
  • Unikaj ściernych i wybielających past, wrzątku oraz agresywnych środków chemicznych.
  • Jeśli stosujesz tabletki czyszczące, przestrzegaj instrukcji produktu, w tym czasu moczenia.
  • Regularnie myj również etui.
07

Jak dbać o zęby przy retainerze stałym?

Szczotkuj zęby co najmniej dwa razy dziennie przez dwie minuty. Codziennie oczyszczaj przestrzenie międzyzębowe i okolice drutu.

  • Do przeprowadzenia nici pod drutem można użyć przewlekacza. Szczoteczki międzyzębowe dobierz do dostępnych przestrzeni.
  • Poproś o pokaz czyszczenia wokół punktów przyklejenia.
  • Kontrole retencji nie zastępują przeglądów stomatologicznych i profesjonalnego usuwania kamienia.
08

Przechowywanie, sport i kontrole

Retainer wyjmowany przechowuj w ochronnym etui. Nie zawijaj go w serwetkę — łatwo go wtedy wyrzucić. Chroń go przed wysoką temperaturą i zwierzętami domowymi.

  • Na sporty kontaktowe używaj odpowiedniego ochraniacza zamiast wyjmowanego retainera.
  • Zabieraj wyjmowane retainery na wizyty kontrolne.
  • Po zgubieniu, pęknięciu, odklejeniu drutu lub zmianie dopasowania skontaktuj się z gabinetem, nie czekając do planowej kontroli.
  • Nie wciskaj na siłę aparatu, który przestał pasować, i nie naprawiaj go samodzielnie.

Źródła i dalsza lektura

Materiały wykorzystane do opracowania tego poradnika: